การเมือง

เป็นคำแปลจดหมายอย่างไม่เป็นทางการของผู้อำนวยการสำนักงานยูเนสโกกรุงเทพฯเพื่อตอบจดหมายของ ม.ร.ว.ปรียนันทนา รังสิต และเพื่อนสมาชิกวุฒิสภา รวม 300 คน เมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม

สำนักงานยูเนสโก ประจำภาคพื้นเอเชีย แปซิฟิกเพื่อการศึกษา

เลขที่อ้างอิง 136.32/1038/08
วันที่ 1 กรกฎาคม 2008

เรียน...

อ้างถึง คำร้องขอเพื่อให้ระงับการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหาร

ข้าพเจ้ายินดีอย่างยิ่งที่ได้รับทราบความกังวลซึ่งท่านและเพื่อนวุฒิสมาชิกแสดงออกมาเกี่ยวเนื่องกับการอนุรักษ์มรดกโลก ข้าพเจ้าได้หารือกับสำนักงานใหญ่ในปารีสเกี่ยวเนื่องกับประเด็นต่างๆ ที่ท่านได้หยิบยกขึ้นมาในจดหมายเมื่อเร็วๆ นี้ และขอแสดงความคิดเห็นดังต่อไปนี้

1) ข้าพเจ้าขอเน้นย้ำว่า การตอบรับหรือการปฏิเสธการขึ้นทะเบียนมรดกโลกนั้นไม่ได้อยู่ภายในอำนาจของยูเนสโก คำเสนอเพื่อการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกนั้นยื่นต่อคณะกรรมการมรดกโลก ในกรณีปราสาทพระวิหารก็เป็นเช่นเดียวกัน ดังนั้น การตัดสินชี้ขาดในกรณีนี้จึงเป็นเอกสิทธิจำเพาะของคณะกรรมการตามขอบเขตอำนาจในฐานะองค์กรระหว่างรัฐที่ได้รับการเลือกตั้งจากภาคีสมาชิกทั้งปวงซึ่งได้ให้สัตยาบันรับรองอนุสัญญามรดกโลก ยูเนสโกทำหน้าที่เพียงเป็นสำนักเลขาธิการให้กับคณะกรรมการ ดังนั้น ยูเนสโกและศูนย์กลางมรดกโลก (World Heritage Centre) จึงมิได้มีภาระรับผิดชอบใดๆ ต่อการยื่นขอขึ้นทะเบียนมรดกโลก

2) สืบเนื่องจากประเด็นต่างๆ ที่อ้างถึงไว้ในจดหมายเพื่อร้องขอให้ระงับการขึ้นทะเบียนของแหล่งโบราณคดีที่กล่าวถึง ขอให้พิจารณาข้อสังเกตดังต่อไปนี้

a การขึ้นทะเบียนอสังหาริมทรัพย์ใดๆ ให้เป็นมรดกโลก นำไปสู่การให้ความคุ้มครองอสังหาริมทรัพย์ดังกล่าวนั้น ถือเป็นผลประโยชน์ต่อประชาคมระหว่างประเทศในวงกว้าง เนื่องเพราะอสังหาริมทรัพย์ที่เป็นมรดกโลก นั้นตามคำจำกัดความแล้ว 'จำเป็นต้องได้รับการอนุรักษ์ไว้ในฐานะเป็นมรดกของมวลมนุษยชาติโดยรวมทั้งหมด' (ยกมาจาก อารัมภบทของอนุสัญญามรดกโลก)

b ความสมบูรณ์พร้อมของอสังหาริมทรัพย์ซึ่งนำเสนอขึ้นทะเบียนนั้น เป็นหนึ่งในเงื่อนไขของการยื่นขอขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก คณะกรรมการมีบทบาทและภาระรับผิดชอบในการประเมินความสมบูรณ์พร้อมดังกล่าว ซึ่งวางอยู่บนพื้นฐานของการประเมินคุณค่าเชิงวิชาชีพโดยอิสระจากองค์กรที่ปรึกษา คือ สภาว่าด้วยแหล่งโบราณคดีและอนุสรณ์สถาน (ICMOS) หากประเทศไทยเห็นว่าข้อมูลที่เกี่ยวเนื่องกับคำยื่นขอขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก ขาดองค์ประกอบสำคัญซึ่งจำเป็นที่คณะกรรมการจำเป็นต้องให้ความสนใจ ประเทศไทยก็สามารถดำเนินการเพื่อการดังกล่าวได้ผ่านการประชุม (คณะกรรมการมรดกโลกครั้งที่ 32) ภายใต้ขอบเขตของการเป็นประเทศสังเกตการณ์ภายใต้การควบคุมของประธานตามข้อบังคับกระบวนการการประชุม

c ข้าพเจ้าขอเตือนให้ระลึกไว้ด้วยว่า ในการประชุมคณะกรรมการมรดกโลกสมัยประชุมที่ 31 ในปี 2007 (ไครสท์เชิร์ช, นิวซีแลนด์) คณะกรรมการได้มีคำตัดสิน เลขที่ 8B.24 สมัยประชุมที่ 31 ความในย่อหน้าที่ 2 เน้นย้ำไว้ดังต่อไปนี้

'ได้บันทึกแถลงการณ์ต่อไปนี้ของประธานคณะกรรมการมรดกโลกซึ่งได้รับความเห็นพ้องจากคณะผู้แทนของกัมพูชาและคณะผู้แทนของไทย ประเทศผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งกัมพูชาและไทยเห็นพ้องกันโดยสมบูรณ์ว่า ปราสาทพระวิหาร มีคุณค่าความโดดเด่นเป็นสากลและควรต้องได้รับการจารึกไว้ในบัญชีมรดกโลกโดยเร็วที่สุด ดังนั้น กัมพูชาและไทยจึงเห็นพ้องกันว่ากัมพูชาจะเสนอเพื่อขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลกอย่างเป็นทางการในการประชุมของคณะกรรมการมรดกโลกครั้งที่ 32 ด้วยการรับรองอย่างชัดแจ้งจากไทย

กัมพูชาและไทยยังเห็นพ้องว่าปราสาทพระวิหารนั้นต้องได้รับการเอาใจใส่ดูแลอย่างเร่งด่วนและต้องการความช่วยเหลือด้านการเงินและด้านความเชี่ยวชาญเฉพาะทางจากนานาชาติรวมถึงความร่วมมืออย่างใกล้ชิดระหว่างกันของทั้ง 2 ประเทศ'

พันธะในอันที่จะให้ความร่วมมือเพื่อบริหารจัดการและให้ความคุ้มครองปราสาทพระวิหารดังกล่าว ได้รับการเน้นย้ำและแสดงออกอย่างเป็นทางการแล้วโดย แถลงการณ์ร่วมซึ่งลงนามโดยรัฐมนตรีต่างประเทศของไทยและรองนายกรัฐมนตรีกัมพูชาที่กรุงปารีส เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2008

แถลงการณ์ร่วมดังกล่าวถูกนำเสนอเพื่อรับการพิจารณาจากคณะกรรมการมรดกโลกในฐานะเป็นส่วนประกอบหนึ่งของแฟ้มนำเสนอเพื่อการขอขึ้นทะเบียน และตามที่ได้อธิบายมาแล้วข้างต้น คณะกรรมการมรดกโลกจะเป็นผู้ตัดสินชี้ขาดสุดท้ายในเรื่องนี้

กรุณารับทราบด้วยว่า จดหมายของท่านได้นำเสนอต่อไปยัง นางคริสตีนา คาเมรอน ประธานคณะกรรมการมรดกโลกด้วยแล้ว
โปรดรับทราบด้วยว่า กรณีของท่านได้รับการพิจารณาด้วยความใส่ใจสูงสุดแล้ว

ลงชื่อ

เชลดอน เชฟเฟอร์

ผู้อำนวยการยูเนสโก สำนักงานกรุงเทพมหานคร

-----------------------------------------------------

ในเอกสารของกระทรวงการต่างประเทศ เรื่อง กรณีการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก ได้ระบุถึงที่มาของข้อตกลงระหว่างนายนพดล ปัทมะ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ และนายสก อาน รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรีกัมพูชา ที่กรุงปารีส ไว้ว่า

14 พฤษภาคม 2551 นายนพดลได้หารือกับนายสก อาน ที่เกาะกง ประเทศกัมพูชา ภายหลังเข้าร่วมพิธีเปิดถนนหมายเลข 48 (เกาะกง-สแรอัมเบิล) ทั้งสองฝ่ายได้หารือปัญหาการขึ้นทะเบียนประสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก โดยกัมพูชาย้ำว่า จะขึ้นทะเบียนเฉพาะตัวปราสาท และรับจะหารือกับองค์การยูเนสโก เกี่ยวกับความเป็นไปได้ที่จะดำเนินการในลักษณะดังกล่าวโดยเร็ว

22-24 พฤษภาคม 2551 นายนพดลรับมอบอำนาจคณะรัฐมนตรีให้นำคณะผู้แทนไทยไปหารือกับนายสก อาน ที่กรุงปารีส ภายใต้อุปถัมภ์ขององค์การยูเนสโก เพื่อให้ได้ข้อยุติก่อนการประชุมคณะกรรมการมรดกโลก ที่เมืองควิเบก ประเทศแคนาดา

ผลการหารือสรุปได้ว่า

1.กัมพูชายอมรับจะเปลี่ยนแปลง โดยขอขึ้นทะเบียนเฉพาะตัวปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก และชั้นนี้จะไม่มีการกำหนดพื้นที่อนุรักษ์ด้านทิศเหนือและทิศตะวันตกของปราสาท ซึ่งยังไม่มีความชัดเจนเรื่องเขตแดน เพราะไทย-กัมพูชาต่างอ้างสิทธิพื้นที่ทับซ้อนกันอยู่ โดยกัมพูชาให้คำมั่นว่า จะส่งแผนที่ใหม่มาให้ฝ่ายไทยและยูเนสโกพิจารณาภายในวันที่ 6 มิถุนายน 2551 และหากทุกฝ่ายไม่มีข้อขัดข้อง กัมพูชาจะใช้แผนที่ใหม่นี้ทดแทนแผนที่เดิมที่กัมพูชาได้แนบประกอบการขอขึ้นทะเบียน

2.สำหรับพื้นที่ด้านทิศเหนือและทิศตะวันตกของปราสาทนั้น ไทยกับกัมพูชาจะร่วมกันจัดทำแผนบริหารจัดการพื้นที่ ซึ่งต้องเสนอยูเนสโก้ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2553

3.การดำเนินการขั้นต้นจะไม่กระทบต่อสิทธิของไทยและกัมพูชาในการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนของคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมของสองประเทศ

4.ข้อตกลงระหว่างไทย-กัมพูชา ที่กรุงปารีส ได้รับการบันทึกไว้เป็นร่างคำแถลงการณ์ร่วม ซึ่งได้ตกลงกันอย่างชัดเจนว่า แต่ละฝ่ายจะต้องนำกลับไปเพื่อขอความเห็นชอบจากรัฐบาลของตนก่อน โดยไทยจะต้องพิจารณาดูว่า แผนที่ที่กัมพูชารับไปแก้ไขนั้น มีความเหมาะสมแล้วหรือไม่เพียงไร
27 พฤษภาคม 2551 นายนพดลได้รายงานผลการเจรจาที่กรุงปารีสต่อ ครม. ซึ่ง ครม.รับทราบและอนุมัติในหลักการให้ดำเนินการต่อไป