ประเพณีปี๋ใหม่เมือง หมวด » เก็บตก inbox » เก็บตกจาก inbox » ประเพณีปี๋ใหม่เมือง

 ประเพณีปี๋ใหม่เมือง

 

ประเพณีวันขึ้นปีใหม่ของชาวล้านนา มีความแตกต่างจากสงกรานต์ของชาวไทยภาคกลาง ทั้งระยะเวลา กิจกรรม ความเชื่อ และความมุ่งหมาย ดังนั้น ปีใหม่เมืองของชาวล้านนา จึงมีวันและกิจกรรมต่างๆ ที่ปฏิบัติกัน มากกว่าสงกรานต์ของชาวไทยภาคกลาง ซึ่งประกอบด้วย วันสังขานต์ล่อง วันเน่า วันพญาวัน วันปากปี วันปากเดือน และวันปากยาม  

ปีใหม่เมืองของชาวล้านนาตรงกับเดือนเมษายน ซึ่งอยู่ในฤดูร้อนเป็นช่วงเวลาที่มีอากาศร้อนมาก และช่วงเวลาว่างจากการทำไร่และเก็บเกี่ยวข้าวแล้ว จึงถือเอาวันปีใหม่เป็นวันทำบุญใหญ่วันหนึ่งในรอบปี เป็นวันที่สนุกสนานรื่นเริงด้วยการเล่นน้ำสงกรานต์ให้เย็นฉ่ำ ถือขันน้ำรดน้ำให้แก่กัน มีการละเล่นพื้นบ้าน เช่น มะกอน ม้าจ๊กคอก อีโจ้ง (โยนหลุม) จึงเป็นโอกาสที่เด็กๆหนุ่มสาว ผู้เฒ่าผู้แก่ได้พบเจอกันและทำกิจกรรมร่วมกันผ่านประเพณีต่างๆ เช่น สรงน้ำพระ ขนทรายเข้าวัด ดำหัว ทำบุญที่วัดในวันพญาวัน  

 

การคำนวณวันขึ้นปีใหม่ในแต่ละปี โหราจารย์หรือผู้รู้ด้านวัฒนธรรมล้านนาจะเป็นผู้คำนวณ และประกาศปีใหม่เมืองของปีนั้นๆ เรียกว่า ปักขะทืนล้านนา หรือหนังสือปีใหม่เมือง โดยถือเอาวันที่ราศีมีนย้ายเข้าสู่ราศีเมษ ซึ่งอาจจะไม่ตรงกันในแต่ละปีก่อนจะถึงวันปีใหม่ บรรยากาศในทุกหมู่บ้านคึกคักด้วยการจัดเตรียมช่อตุงปีใหม่ พ่ออุ้ยแม่อุ้ยนั่งตัดตุง หลากหลายสี  มีตุงไส้หมู ตุงรูปคน ตุงสิบสองราศี ส่วนแม่เรือนพ่อเรือนปัดกวาดแผ้วถางบ้านให้สะอาดงดงาม เพื่อชำระล้างความสกปรกที่หมักหมมมาตลอดทั้งปี และต้อนรับสิ่งดีงามที่จะเกิดขึ้นในปีใหม่

เมื่อตรวจสอบถูกต้องแล้วจึงประกาศให้ชาวเมืองรับรู้ และปฏิบัติตนตามประเพณี เช่น วันที่ ๑๔ เมษายน อาจเป็นวันสังขานต์ล่อง ๑๕ เมษายน อาจเป็นวันเน่า ๑๖ เมษายน อาจเป็นวันพญาวัน เป็นต้น ปัจจุบัน ชาวล้านนานิยมทำบุญ และทำกิจกรรมเทศกาลปีใหม่เมือง ตามวันหยุดราชการในปฏิทินสากล วันที่ ๑๓ เมษายน เป็นวันสังขานต์ล่อง ๑๔ เมษายน เป็นวันเน่า ๑๕ เมษายน เป็นวันพญาวัน 

 

 

ประเพณีปีใหม่ของชาวล้านนา มีคติความเชื่อเกี่ยวกับขุนสังขานต์หรือขุนสังกรานต์ ซึ่งแตกจากความเชื่อของชาวไทยภาคกลาง คือไม่ได้กล่าวถึงท้าวกบิลพรหมและธรรมบาลกุมารแต่อย่างใด แต่กล่าวถึงขุนสังขานต์ในลักษณะ บุคลาธิษฐาน หมายถึงพระอาทิตย์ เป็นตัวแทนของการเปลี่ยนศักราชในแต่ละปี และมีอิทธิพลต่อความเปลี่ยนแปลงของโลกมนุษย์ จากการคำนวณตามคัมภีร์สุริยยาตร์

 

ที่มา : สำนักหอสมุดมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

 

รูป dish123
โดย: dish123
ตั้งเมื่อ: 10 ก.พ. 13
แท็ก:

แสดงความคิดเห็น กับกระทู้ ประเพณีปี๋ใหม่เมือง

ผู้สนับสนุน

ความคิดเห็นที่ 19 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

..........แต่ไป กทม. ถ้าไม่มีเงินอดตายนะหลาน
พึ่งพาอาศัยใครไม่ได้หรอก... ไป กทม. ต้องเตรียมเงินไว้ด้วย

โดย: ลุงป.6 ณ เอ็มไทย เขียนเมื่อ 12 ก.พ. 13 IP IP: 118.172.121.XXX
ความคิดเห็นที่ 18 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ยินดีต้อนรับคะพี่สาว :em05: :em05:

โดย: จาวเจียงใหม่ เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 49.49.50.XXX
ความคิดเห็นที่ 17 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

...ตอนนี้ไม่กลัวอดตายแล้ว
เชียงใหม่มีน้องจาวเจียงใหม่ เชียงรายมีเพ่สิงห์ ลำปางมีคุณลุงป 6. ไปเหนือไม่อดแล้วเรา :em05: :em05: :em05: :em05: :em05:

โดย: 6potato9 เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 183.89.81.XXX
ความคิดเห็นที่ 16 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

สงกรานต์ทางเหนือต้องไปเที่ยวตามหมู่บ้านครับถึงจะสนุก

โดย: สิงห์ยาดอง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 101.109.89.XXX
ความคิดเห็นที่ 15 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

...เมื่อปีที่แล้วก็ไปเชียงใหม่ เตลิดไปเชียงราย ร้านอาหารยังกับดอกเห็ด ตอนที่พี่ไปตอนนั้นยังไม่ค่อยมีร้านอาหารเท่าไหร่ :em21: :em21:

โดย: 6potato9 เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 183.89.81.XXX
ความคิดเห็นที่ 14 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

..พี่มันฝรั่ง...ช่วงนี้ไปเชียงราย สองข้างทางไปจนสุดแม่สาย..ร้านอาหารเย๊อะมากกกกก ถ้ามาเที่ยวคราวหน้า รับรองพี่ไม่ต้องอดหิวจนตาลาย :em22: แล้วค่าา เชียงรายเมืองที่อุดมไปด้วยร้านกาแฟและร้านอาหาร :em16:

โดย: จาวเจียงใหม่ เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 49.49.50.XXX
ความคิดเห็นที่ 13 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

เอาอย่างงี้ดีกว่าค่ะ ถ้าพี่น้องชาวเก็บตกมาแอ่วปี๋ใหม่เมืองเจียงใหม่ จะรับเป็นไกด์พาเที่ยว ถ้าไปเชียงรายให้เพ่สิงห์อมควัน เอ๊ย เพ่สิงห์ยาดองเป็นไกด์ค่ะ

คุณดิช พูดถึง ปี๋ใหม่เมือง...ก็อยากให้ถึงเทศกาลนั้นเร็ว ๆ เหมือนกัน นึกถึงผู้เฒ่าผู้แก่ รดน้ำดำหัว บรรยากาศอบอุ่นแบบบอกไม่ถูกจริง ๆ :em06:

โดย: จาวเจียงใหม่ เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 49.49.50.XXX
ความคิดเห็นที่ 12 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

...ตอนนั้นไม่ได้คิดถึงเซ่เว่นเล๊ย คุณสุด
จะกินอาหารภาคเหนือ พวกน้ำเงี้ยว ข้าวซอยไรงี้ ช่วงนั้นเซเว่นไม่ค่อยมีด้วย :em12: :em12: :em12: :em12: :em12:

โดย: 6potato9 เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 183.89.81.XXX
ความคิดเห็นที่ 11 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ไม่มีเซเว่น หรือ อาหารตามปั๊ม ให้กระแทกหรือเจ๊โปเตโต้ :em16: :em01:

โดย: สุดแสนล้านทรวง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 125.24.63.XXX
ความคิดเห็นที่ 10 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

...ไปเชียงรายน๊ะแหล๊ะเพ่สิงห์
วันที่ 13 เมษา จำปีไม่ได้แล้ว จำได้แต่ว่าลูกชายกำลังเรียน ม.4 กินข้าวเช้าจากแม่สาย แล้วก็แวะเที่ยวมาเรื่อยๆ ว่าจะมากินข้าวตามทาง ผ่านร้านไหนก็ปิด แวะไปตลาดก็เห็นเขากำลังเลี้ยงพระอยู่ ถามหาร้านกินข้าว เขาบอกว่าไม่มีใครหายหรอกวันนี้วันทำบูญ ตอนนั้นจะเป็นลมแล้ว ถ้าเขาชวนว่ากินด้วยกันมั้ย จะตอบตกลงทันที แต่ไม่มีใครชวน เห็นอาหารเลี้ยงพระมีแต่อาหารน่ากินทั้งนั้น เพ่สิงห์เชื่อมั้ย ถ้าเป็นคนอีสานนะเขาเห็นคนต่างถิ่นแบบนี้ เขาชวนกินข้าวเลยแหล๊ะ ได้มากินข้าวอยู่โลตัสพะเยาบ่าย 2 โมงแล้วมั้ง หิวข้าวเกือบ :em12: :em12: :em12: :em12: :em12: โดย: 6potato9 เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 183.89.81.XXX

ความคิดเห็นที่ 9 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ไปแถวไหนละป้า ถึงกับอดข้าวเลย ทีหลังไปบ้านผมสิ

โดย: สิงห์ยาดอง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 101.109.89.XXX
ความคิดเห็นที่ 8 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

เอาไอ้ปุ๊กไปซ่อนทำไม ไม่เข้าใจ :em23:

เอาไปซ่อน

แล้วจะเอาอะไรกิน เลือดดด ข้าต้องการเลือดดดด :em27: :em27:

โดย: ชารีส เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 125.25.140.XXX
ความคิดเห็นที่ 7 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

...ไปมาแล้ว
อดข้าวเกือบตาย :em12: :em12: :em12: :em12: :em12:

โดย: 6potato9 เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 183.89.81.XXX
ความคิดเห็นที่ 6 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ชารีสอยากไปเที่ยวเหรอ

ต้องเอาไอ้ปุ๊กไปซ่อนก่อนแล้วเรา

โดย: สิงห์ยาดอง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 101.109.89.XXX
ความคิดเห็นที่ 5 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

อีกไม่กี่เดือนเอง ที่เชียงราย บางที่จะเริ่มเล่นน้ำกันตั้งแต่วันที่4-5 ก็สาดน้ำกันแล้ว แต่ไม่ได้สาดทุกคนนะครับจะสาดกันเฉพาะพวกหนุ่มๆสาวๆ แต่คนทำงานเขาก็เว้นไม่สาดน้ำ

โดย: สิงห์ยาดอง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 101.109.89.XXX
ความคิดเห็นที่ 4 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

เพลงประกอบ
http://www.youtube.com/watch?v=NXHcF3JRHds
http://www.youtube.com/watch?v=RRhdim9_u0g

11ปีแล้วตี่บ่าได้เล่นน้ำปี๋ใหม่เมือง แหมเดือนป๋ายน้อ อ๊ดเอา :em06:
ป๊ะ ไปสืบจ๊ะต๋าตี่วัดสันนากั๋น :em07: :em07:

โดย: ShouNanNoKaZe เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 111.87.58.XXX
ความคิดเห็นที่ 3 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

อยากไปแอ่วประเวณีปี๋ใหม่เมืองแต้ๆเจ้าาา :em21:

โดย: ชารีส เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 125.25.140.XXX
ความคิดเห็นที่ 2 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ส่วนตุงแดง ที่ปักตามเสาไฟ ข้างทาง ฯลฯ อันนั้นอีกอย่างน่ะ ไม่เกี่ยวกับปี๋ใหม่เ้ด้อๆๆ :em12: :em12: :em12: :em12: :em12:

โดย: เบส เบส เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 118.172.234.XXX
ความคิดเห็นที่ 1 : ประเพณีปี๋ใหม่เมือง
avatar

ถ้าเป็นนักท่องเที่ยว ก็จะไม่ได้เห็น หรือ สัมผัสอะไรได้มากนัก วัดใหญ่ๆ สถานที่ท่องเที่ยว ก็ไม่ได้สัมผัสจริง มันต้องวัดเล็กตามหมู่บ้านของชาวบ้าน

คุณต้องรู้จักคนท้องถิ่นที่นั้น ใครมีเพื่อนที่เป็นชาวบ้านท้องถิ่นก็ถือว่าได้เห็นแน่ ถ้าชาวเมืองก็จะไม่เห็น เพราะของจริงจะอยู่ตามหมู่บ้านที่ห่ างออกมาจากตัวเมือง

ยิ่งที่หมู่บ้านชาวบ้าน กับวัดเล็กๆประจำหมู่บ้านด้วยแล้วน่ะ โอ้โอ งามแต้เลย :em01:

โดย: สุดแสนล้านทรวง เขียนเมื่อ 11 ก.พ. 13 IP IP: 125.24.63.XXX

Hot Issue

กระทู้ล่าสุดในหมวด เก็บตกจาก inbox

MTha! Talk Ads

สนใจติดต่อ 02-100-8111