สงกรานต์ไทย ในสายตาฝรั่ง วัฒนธรรมบ้าๆ? หมวด » ทั่วไป » เรื่องเด่นประเด็นดัง » สงกรานต์ไทย ในสายตาฝรั่ง วัฒนธรรมบ้าๆ?

ใกล้ถึงวันสงกรานต์เข้ามาทุกทีแล้ว สำหรับสงกรานต์ปีนี้ มีหลายๆ บริษัทหยุดงานยาว ตั้งแต่ 13-17 เมษายน 2560 หรือบางแห่ง หยุดตั้งแต่ 12 เมษายน เลยก็มีนะครับ การหยุดงาน สำหรับลูกจ้าง ถือว่าเป็นเรื่องปกติ เพราะถ้าทำงานบริษัท หยุดงานตามประเพณี ก็ยังได้ค่าจ้าง แต่สำหรับนายจ้างนั้น การหยุดงานระยะยาวๆ ไม่ใช่เรื่องที่ดีนัก โดยเฉพาะอย่างยิ่ง นายจ้างที่เป็นชาวต่างชาติ

 

มาลองดูบทความหนึ่ง จากเว็บ Bloggang ได้เขียนเรื่องราวไว้ น่าสนใจทีเดียวครับ ลองอ่าน แล้วทำความเข้าใจ และคิดสักนิดว่า เหมือนที่เขาเขียนหรือเปล่า 

 

สงกรานต์ในสายตาฝรั่ง : Bad Culture? 

13 เมษายน วันมหาสงกรานต์หรือปีใหม่ไทย
14 เมษายน วันครอบครัว

เป็น 2 วันหยุดราชการทุกๆปีของไทยเราที่ไม่ธรรมดา เพราะมันสนุกที่ได้เล่นสาดน้ำโดยไม่มีใครหาว่าบ้า 

สนุกหรือ? มันก็ไม่สนุกทุกคนหรอกครับ มีบางคนบางกลุ่มที่สนุกไปกับการเล่นน้ำ โดยเฉพาะวัยรุ่น ผมไม่มองว่ามันเป็นการเปลืองน้ำหรอกนะครับ เพราะ theme ของสงกรานต์คือการใช้"น้ำ"เป็นตัวแทนแก้กันกับความหมายของ"ฤดูร้อน" ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่พระอาทิตย์เคลื่อนเข้าสู่ราศีเมษ

ใช้"น้ำ"รดให้แก่กันเพื่อความชุ่มชื่น มีการขอพรจากผู้ใหญ่ การรำลึกและกตัญญูต่อบรรพบุรุษที่ล่วงลับ 

การ"สรงน้ำพระ"ที่นำสิริมงคล เพื่อให้เป็นการเริ่มต้นปีใหม่ที่มีความสุข

เห็นไหมครับว่ามี"น้ำ"เข้ามาเป็น theme หลักของประเพณีและเทศกาล หรือเรียกรวมกันว่า "วัฒนธรรม" อย่างหนึ่งของไทย

แต่ในปัจจุบันมีพัฒนาการและมีแนวโน้มว่าได้มีการเสริมจนคลาดเคลื่อนบิดเบือนไป เกิดการประชาสัมพันธ์ในเชิงการท่องเที่ยวว่าเป็น "Water Festival" เป็นภาพของการใช้น้ำเพื่อแสดงความหมายเพียงประเพณีการเล่นน้ำ??

การเล่นน้ำในวันสงกรานต์มันไม่ผิดธรรมเนียมประเพณีแต่โบราณมาหรอกครับ แม้ว่าในปัจจุบันจะเปลี่ยนจากกวักน้ำจากขันมาเป็นเล็งปืนฉีดน้ำใส่กันแทน หรือขึ้นรถกระบะเล่นน้ำกัน เพราะยุคสมัยมันเปลี่ยนไป ประเพณีและวัฒนธรรม"บางส่วน"ย่อมมีการปรับตัวไปกับสภาพ ณ ปัจจุบัน 

แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นก็ต้องคงไว้ซึ่ง "ความเป็นตัวตนที่แท้จริงของประเพณี/วัฒนธรรม"นั้นๆด้วย จึงจะเรียกเป็นการ"สืบสาน"

แต่ theme หรือในความหมายของผมคือตัวตนของสงกรานต์ ในปัจจุบันถูกบิดเบือนไปมาก ทั้งจากคนไทยที่ไม่รู้ตัวและจากการส่งเสริมของรัฐในแง่การท่องเที่ยว อย่างที่ว่าไว้ข้างบนในชื่อของ "เทศกาลน้ำ" ซึ่งแปลตรงตัวจากคำว่า "Water Festival" มันคลาดเคลื่อนไปจากตัวตนและวัตถุประสงค์ของสงกรานต์ครับ (ตัวตนและวัตถุประสงค์คืออะไรดูในย่อหน้าที่ 2 ลงมาครับ)

แน่นอนว่าในปัจจุบันเราอาจจะไม่ได้รดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ เพราะสภาพสังคมและลักษณะการดำเนินชีวิตของคนไทยมันเปลี่ยนไปแล้ว จากที่เคยอยู่รวมกันแบบครอบครัวขยาย ทำมาหากินกันบริเวณบ้าน เปลี่ยนไปเป็นครอบครัวเดี่ยว ต่างคนต่างทำมาหากิน ลูกก็อาจไปเรียนที่อื่น การกลับมาบ้านเพื่อ"รวมญาติ"จึงไม่ค่อยสะดวกนักในปัจจุบัน

การนุ่งผ้าชุดไทย รำวง เล่นน้ำสนุกสนามกันเหมือนเมื่อครั้งก่อนก็หาดูได้ยากแล้ว เพราะสมัยนี้มันยุคแฟชั่น และสังคมมีความทัดเทียมและเปิดกว้างมากขึ้น สงกรานต์จึงกลายเป็นประเพณีสนุกสุดมันไป ตรงนี้ก็ไม่แปลก แต่มันจะแปลกตรงที่ผมกำลังจะเขียนที่ล่ะครับ

 


สงกรานต์ในปัจจุบัน

มีการแต่งตัวโป๊ มีการเต้นยั่วผู้ชาย ลูบคลำจับนม จับ"ตื้ดดด" มันใช่ประเพณีที่มีมาแต่โบราณหรือ?

มีการเมาเหล้า ด่าทอ ไล่กระทืบกัน มันใช่ประเพณีที่มีมาแต่โบราณหรือ?

มีการเอาน้ำแข็งผสมน้ำให้เย็นจัดมาสาดใส่กัน หรือแม้กระทั่งเอาน้ำแข็งปาใส่กัน มันใช่ประเพณีที่มีมาแต่โบราณหรือ?

มีการสาดน้ำใส่คนอื่นที่เค้าไม่เต็มใจให้สาด โดยที่ไม่ขออนุญาตเค้าก่อน เสียมารยาทอย่างยิ่ง มันใช่ประเพณีที่มีมาแต่โบราณหรือ?

บรรพบุรุษครั้งก่อนของเราคงน้ำตาริน หากได้เห็นประเพณีที่ท่านเคยสร้างไว้อย่างงดงามครั้งก่อน กลายเป็นสิ่งโลกีย์ไปแล้ว

แต่ไม่นับคนไทยส่วนที่ดีงาม ยังรักษาขนบธรรมเนียมประเพณีสงกรานต์ที่ดีๆเอาไว้ในปัจจุบันนะครับ พวกท่านคือคนที่ปรารถนาดีต่อวัฒนธรรมอันเป็นเอกลักษณ์ของชาติอย่างแท้จริง

เพื่อนฝรั่งของผมบอกว่าประเพณีสงกรานต์เป็น "Bad Culture" 

และเค้ายังบอกอีกว่า ฝรั่งส่วนใหญ่ในแถบยุโรป โดยเฉพาะสแกนดิเนเวี่ยน เค้าก็มองเป็นแบบเดียวกัน จะมีฝรั่งทางอเมริกาที่ชอบสงกรานต์ ชอบเล่นน้ำ

เหตุผลหลักๆเลยที่ผมคิดว่า เป็นต้นเหตุที่ทำให้ฝรั่งพวกนั้นมองว่าสงกรานต์เป็น "Bad Culture" ก็คือ "ความไร้มารยาท"และ "เป็นประเพณีที่ไม่สร้างสรรค์" ครับ ส่วนเรื่องอื่นๆก็คงขึ้นอยู่กับประสบการณ์ที่พวกเขาพบเจอมากับตัวในช่วงเทศกาลสงกรานต์ 

เพราะในสายตาพวกเขา เขาเห็นแค่ว่าเป็น "เทศกาลแต่งตัวโป๊-เมาเหล้าสาดน้ำ"หรือ Water Party ประมาณนี้ครับ (อันนี้เป็นทัศนคติส่วนตัวของผู้เขียนนะครับ) ดูเป็นอะไรที่ no idea มากๆ เหมือนเค้า party กันที่บ้านครับ

ที่สำคัญคือปัจจุบันนี้เป็นการยากที่จะมีฝรั่งคนไหน ได้เห็น ได้รู้จัก และได้สัมผัสกับ"สงกรานต์ที่แท้จริง" ประเพณีที่งดงาม เปี่ยมไปด้วยมิตรไมตรี และความสุข นอกจากฉากที่จัดขึ้นเพื่อแสดง

เขียนมาถึงตรงนี้ ผมไม่ได้มีเจตนาจะให้เรานั่ง Time Machine กลับไปสู่วันวาน แต่อยากเตือนสติให้คนไทยที่คึกคะนองโดยเฉพาะพวกวัยรุ่นให้หันกลับมามองตรงนี้บ้าง ว่าเราเคยสำนึกบ้างมั้ย สิ่งที่เรากำลังทำมันค่อยๆบ่อนทำลายวัฒนธรรมที่ดีงามของเราเองไปทีละน้อยๆ

ประเทศไทยเป็นประเทศที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวโดดเด่นมากมาย และผมก็อยากให้มันคงอยู่คู่กับลูก-หลาน-เหลน-โหลนของเราไปนานๆครับ

มาร่วมกันสืบสานประเพณี"อันดีงาม"ของไทยเรากันเถอะครับ

 

เครดิต : http://www.bloggang.com/mainblog.php?id=pinspin&month=10-04-2010&group=7&gblog=1 

Advertisement
รูป Mcmarron
โดย: Mcmarron
ตั้งเมื่อ: 10 เม.ย. 17
เปิดดู: 3,176 ครั้ง

แสดงความคิดเห็น กับกระทู้ สงกรานต์ไทย ในสายตาฝรั่ง วัฒนธรรมบ้าๆ?

ผู้สนับสนุน